Geschreven door Gastschrijver - Mariëtte Amsing
El Camino del Norte: de rustige (fiets)route naar Santiago
De pelgrimsroute naar Santiago kent meerdere varianten. De meeste pelgrims kiezen voor de Camino Frances over Logroño, Burgos en Leon. Mariëtte Amsing en haar vriend kozen voor route langs de noordkust, de Camino del Norte. De groene landschappen, ruige kusten en het afwisselende hoogteprofiel, maakten hen meteen enthousiast over dit deel van Noord Spanje. Hier delen ze hun ervaringen.
Ter info: Fietsen in Spanje biedt de Camino del Norte deel 1 (Bilbao -> Oviedo) en deel 2 (Oviedo -> Santiago de Compostela) aan als volledig georganiseerde fietsreis. Het reisverslag van Mariëtte en haar vriend is dat van hun eigen avontuurlijke reis (incl. kamperen) en eigen route. Onze route is wat dat betreft iets ‘recreatiever’ van aard en je overnacht in fijne accommodaties. Bij ons kan je ook kiezen voor een e-bike zodat de route voor iedereen toegankelijk is.
Startpunt Irún (het eerste stadje in Spanje)
De Camino del Norte wordt al vele eeuwen bewandeld door pelgrims. Het verhaal gaat dat de route in vergetelheid was geraakt, tot het moment waarop Franciscus van Assisi hem in 1214 bewandelde. De Camino del Norte start in Hendaye (Frankrijk) of Irún (Spanje) en slingert langs de spectaculaire ruige kusten van de Cantabrische zee en de Golf van Biskaje. Na lang de kust gevolgd te hebben duik je bij Ribadeo het binnenland in waar je aansluit op de Camino Frances.
In totaal is El Camino del Norte 872 km lang. Hij voert je door vier Noord-Spaanse provincies: Baskenland, Cantabria, Asturias en Galicia. De paarse lijn met nummer 3 (zie het kaartje) geeft de Camino del Norte aan. Wij hebben deze gefietst van Irún tot Cudillero; het laatste stuk hopen we op een later moment te fietsen.
Je volgt de bekende Camino-bordjes met de gele Jacobsschelp. Waar de route afwijkt, geven geel geverfde pijlen dit duidelijk aan. Soms staat er zelfs en bici bij om de alternatieve route te markeren. Toch kan het soms even zoeken zijn. Wij maakten gebruik van de fietsgids El Camino del Norte en bicicleta van Bernard Datcharry. Af en toe weken we van de camino af, bijvoorbeeld omdat de camping buiten de route lag.
Fietsen door het groene Spanje
Wij deden de Camino del Norte in twee delen, in twee opvolgende jaren. Beide keren midden in de zomer (juli/augustus). Hoewel het noorden van Spanje minder heet is dan het zuiden, kan het er in de zomermaanden toch behoorlijk warm worden. Dit maakt de beklimmingen extra uitdagend. Een goed idee is het om vroeg te starten, een siësta te houden en later op de middag verder te fietsen. Ook kun je kortere etappes fietsen. Vind je dit geen aantrekkelijk vooruitzicht? Overweeg dan om in juni of september te gaan. Voor alle seizoenen geldt: er is een reden dat deze regio prachtig groen is: het kan er, ook in de zomer, flink regenen.
Onze uitrusting
Wij fietsten op een toerfiets zonder vering, met volle kampeer-bepakking. Tijdens onze tweede tocht namen we zelfs twee stoeltjes en een ukelele mee. Dit betekende dat we niet snel gingen en het maakte de beklimmingen ook zwaarder. Reis je zonder kampeerspullen en met minder bagage, dan zal deze route ongetwijfeld een stuk makkelijker aanvoelen.
Voor de route heb je een aantal keuzes te maken: de originele bici-route, een route over de weg of een gecombineerde route. Ook de officiële route volgt autowegen en fietspaden, maar hier kom je regelmatig onverharde stukken tegen. Soms is dat een goed berijdbaar schelpenpad, zoals in de Nederlandse duinen of bossen, waarvoor een fiets met vering niet nodig is. Maar meer voorkomend zijn hele ruige secties met kuilen, stenen en modder, uitdagend en alleen geschikt voor een mountainbike. Wil je de volledige officiële route fietsen, dan is een mountainbike (zeker in Baskenland) een must.
Altijd een makkelijk alternatief mogelijk
Gelukkig is er altijd wel een geasfalteerd alternatief. Soms betekent dat een kleine omweg en een minder spectaculaire route, maar het is altijd beter dan je bepakte fiets over rotsen duwen. In ons routeboekje waren deze lastige secties duidelijk gemarkeerd met een stippellijn of de term tramos pedregosos (rotsachtige stukken). Dan werd er ook een alternatieve route aangegeven: de Alternativa fácil. En anders is Google je amigo.
Heb je geen bezwaar tegen een paar extra kilometers over verharde wegen? Dan is een toerfiets prima, zolang deze maar een goed bergverzet heeft. Het koffiemolentje draait wel.
Heb je een mountainbike? Dan kun je, zo hoorden we van mountainbikende pelegrinos onderweg, fantastisch over de onverharde paden gravelen, door de bossen en langs de rotswanden boven de je. Reis je, net als wij, met een toerfiets zonder vering? Volg dan gewoon de verharde alternatieve wegen. Het doet niets af aan het fietsplezier, de omgeving biedt zoveel moois.
Wij hebben af en toe een gokje gewaagd en toch een stuk geprobeerd te fietsen dat niet verhard was. Soms ging het heel makkelijk, soms ging het nét, soms werd het een stukje lopen naast de fiets en soms ging het écht niet en moesten we alsnog op zoek naar een verharde route. Neem je liever geen risico? Volg gewoon de alternatieve verharde routes of doe de route met een mountain- of gravelbike; dan zit je sowieso goed.
Wil je de kampeerlogistiek vermijden of geen risico lopen dat je niet op het juiste pad zit met je trekkingfiets of e-bike? Bekijken dan onze volledig georganiseerde reizen hieronder.
Het gevoel van de Camino
Hoewel we geen Jacobsschelp aan onze fietstassen hadden hangen, niet overnachtten in de albergues (pelgrimsherbergen) en geen maanden onderweg waren, voelden we ons toch echt peregrinos (pelgrims). Als fietser word je namelijk overal vrolijk begroet met de woorden Buen Camino! zodra je ook maar een paar meter van de route afwijkt, even stopt om de route te zoeken, of om gewoon even uit te rusten. Vaak komt er dan een behulpzame Spanjaard op je af om je de juiste richting te wijzen. Meestal met de bemoedigende woorden “Die kant op, en dan steil omhoog. Veel succes!”
De fietsroute volgt niet overal dezelfde paden als die van de wandelaars, aangezien deze langs de kust loopt via klauterpaden. Toch loopt de fietsroute af en toe gelijk op en op die momenten voel je je toch even helemaal onderdeel van de beleving, waar alle pelgrims, wandelend en fietsend, elkaar Buen Camino toewensen.
Van andere pelgrims begrepen we dat het aantal pelgrimsherbergen op de Camino del Norte aanzienlijk kleinder is dan op de Francés. Vooral in het hoogseizoen moet je vroeg in de middag arriveren om een plekje te bemachtigen. Gelukkig zijn er onderweg ook voldoende hotels te vinden, dus dit vormt meestal geen probleem. Je kunt ook gaan kamperen zoals wij. Dan kun je aan het einde van de middag bijna altijd wel terecht op een camping, zelfs als bij de ingang completo staat. Inmiddels weten we dat dit vaak alleen geldt voor auto’s en campers en dat er bijna altijd nog een plekje vrij is voor peregrinos con una tienda pequeña (met een klein tentje).
Grote en kleine parels
Het landschap langs de Camino del Norte is werkelijk adembenemend. Ruige kliffen, groene glooiende landerijen, uitgestrekt surfstranden, wijnvelden en tropisch aandoende bossen worden afgewisseld met pittoreske dorpjes en historische steden. Je komt door grote steden als San Sebastián, Bilbao, Santander en Gijón. Hier vind je prachtige baaien, gezellige eettentjes, lekker eten, prachtige gebouwen en bruisende centra. Het aankomen of verlaten van een stad zoals Bilbao kan wel wat minder aangenaam zijn door de grote wegen en industrieterreinen. Maar als je dan de wandelende pelgrims langs diezelfde route ziet lopen, besef je dat je er als fietser snel doorheen bent. Naast de grote steden zijn er ook kleinere parels op de route te ontdekken zoals Santillana del Mar, Laredo, Comillas, Llanes, Ribadesella en Cudillero. Elk met hun eigen sfeer.
Op meerdere punten op de Camino del Norte kun je een bijzonder geolopgisch fenomeen bewonderen; het 50 miljoen jaar geleden gevormde Flysch. Al vanaf de eerste etappe zie je de indrukwekkende gesteentelagen lopen in de kliffen langs de kust en in de oceaan. Je staat in feite ook in oog met de geologische geschiedenis van de aarde. De unieke formaties zijn het resultaat van de botsing tussen de Iberische en Europese tektonische platen, waarbij de Iberische plaat gedeeltelijk onder de Europese plaat schoof. De naam Flysch is afgeleid van het Duitse woord fliessen, wat ‘vloeien’ of ‘stromen’ betekent.
Een van de beste plekken om Flysch te bewonderen is bij Zumaia. Hier geeft de Cantabrische zee op gezette tijden de schoonheid nog mooier prijs als zij zich terugtrekt. Je moet er een klein stukje voor van de route af, maar het is absoluut de moeite waard. Volg in Zumaia de bordjes naar Mirador de Algorri.
Kortom, houd je van de kust, het groene landschap, cultuur, een fysieke uitdaging en avontuur? Fiets dan de Camino de Norte! Buen Camino!
Onze Camino del Norte fietsvakanties
Geïnspireerd geraakt door dit mooie reisverslag van Mariëtte? Wij kunnen jouw Camino del Norte fietsvakantie in Noord Spanje volledig regelen. Een volledig uitgezette route, bagagevervoer, fietshuur, pechhulp onderweg en fijne accommodaties worden voor je geregeld. Je kan ook met je eigen fiets onze reizen fietsen, wij regelen dan de rest.
Je kan ook beide delen combineren tot 1 lange fietsreis.
Praktische informatie
- Hoe lang is de Camino del Norte en hoeveel dagen heb je nodig om de camino te fietsen?
In totaal is de Camino del Norte 872 km lang. De gehele camino kan je in ongeveer 16 tot 18 etappes fietsen.
Onze Camino del Norte reis start in Bilbao. Zowel deel 1 (Bilbao t/m Oviedo) en deel 2 (Oviedo t/m Santiago de Compostela) bestaan uit 8 etappes, dus 16 in totaal.
- Wat is de beste tijd om de Camino del Norte te fietsen?
Juni t/m September zijn de beste maanden om de Camino del Norte te fietsen. In Juli en Augustus kunnen enkele dagen warm zijn. Op een e-bike heb je hier minder last van. Mei en begin Oktober kan ook al aangenaam zijn, maar een iets grotere kans op een buitje
- Kan je ook met het vliegtuig naar een startlocatie van de Camino del Norte vliegen?
Er zijn dagelijkse vluchten naar/van Bilbao. Vanaf Oviedo zijn er meerdere vluchten per week.
- Hoe kom je in Irun of San Sebastian per trein? Mariëtte nam de nachttrein van Parijs naar Hendaye. Het meenemen van een fiets vanuit Nederland in de trein naar Parijs is een avontuur op zich, maar meestal reis je via deze route: Amsterdam > Antwerpen > Kortrijk > Lille > Parijs. Vandaar kun je overstappen op de nachttrein naar Hendaye alwaar je in de ochtend overstapt op de frequent rijdende Euskotren.
- Meer informatie vind je hier:
- Bicigrinos – Al eeuwenlang wandelen pelgrims de Camino de Santiago naar Santiago de Compostela in het uiterste noordwesten van Spanje. De laatste jaren zijn daar de fietsende pelgrims bijgekomen: los peregrinos en bici, ook wel bicigrinos genoemd.
